หน้าหนังสือทั้งหมด

การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
183
การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
เพราะเมื่อพระเจ้าพิมพิสารผู้เป็นกษัตริย์ยอมรับนับถือใคร พราหมณ์ คหบดีชาวเมืองก็ย่อมยอมรับ นับถือตามไปด้วย และในเช้าวันถัดมา ชาวเมืองจำนวนมากที่ได้ทราบข่าว ต่างเดินทางเข้าไปทำบุญและ ฟังธรรมในวัดเวฬุวัน
เนื้อหาได้อธิบายถึงการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธที่เริ่มเมื่อพระเจ้าพิมพิสารยอมรับศาสนา ทำให้ชาวเมืองเดินทางมาทำบุญและฟังธรรม ตามมาด้วยการมีส่วนร่วมของพราหมณ์พาวรีและศิษย์ผู้ใหญ่ที่บรรลุธรรม รวมถึงก
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
191
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
8.6 วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม 8.6.1 วางตัวอย่างไรให้เหมาะสม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงการวางตัวกับกลุ่มคนทั้ง 4 กลุ่ม ไว้ 5 ลักษณะ คือ การเข้าไปหา การยืน การกระทำ การนั่ง และการนิ่ง ในอาการทั้
เนื้อหาเกี่ยวกับการวางตัวของพระภิกษุต่อกลุ่มคน 4 กลุ่ม โดยอธิบายถึง 5 ลักษณะการกระทำที่เหมาะสม ได้แก่ การเข้าไปหา การยืน การกระทำ การนั่ง และการนิ่ง โดยยกตัวอย่างจากการบิณฑบาตของพระภิกษุซึ่งต้องเข้าไป
การปฏิบัติตนในพระพุทธศาสนา
193
การปฏิบัติตนในพระพุทธศาสนา
6. เมื่อมีของประณีต ก็ให้ของเศร้าหมอง 7. ให้โดยไม่เคารพ ไม่ให้โดยความเคารพ 8. ไม่นั่งใกล้เพื่อฟังธรรม 9. เมื่อกล่าวธรรมอยู่เขาก็ไม่ยินดี แต่หากมีลักษณะตรงกันข้าม ก็ทรงแนะนำให้เข้าไป เมื่อเข้าไปแล้ว ยั
เนื้อหานี้นำเสนอแนวทางการปฏิบัติตนที่เหมาะสมในพระพุทธศาสนา เน้นการใช้กิริยาวาจาในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นอย่างเคารพ และเคล็ดลับในการแสดงออกในสถานการณ์ต่างๆ เช่น การยืน การนั่ง การพูด รวมถึงข้อห้ามที่ควรห
การนิ่งและกิริยาอาการในพระพุทธศาสนา
195
การนิ่งและกิริยาอาการในพระพุทธศาสนา
2. ใกล้เกินไป 3. เหนือลม 4. สูงไป 5. ตรงหน้าเกินไป 6. หลังเกินไป สำหรับเหตุผลที่ไม่ให้นั่งอย่างนั้น ก็เช่นเดียวกันกับการยืน ส่วนการนั่งที่ดี จึงควรนั่งข้างหน้าเยื้อง ซ้ายหรือขวาเล็กน้อย และมีระยะที่เห
การนั่งอย่างถูกต้องในพระพุทธศาสนาควรมีระยะที่เหมาะสม รวมถึงการนิ่งที่สง่างามซึ่งแบ่งออกเป็นการนิ่งเพราะรู้และไม่รู้ การนิ่งที่สง่างามจะเป็นการแสดงออกที่น่าเลื่อมใส ควรพูดแต่เรื่องธรรมะหรือทำตัวนิ่งเหม
วิธีการแสดงธรรมตามแบบฉบับพระพุทธเจ้า
214
วิธีการแสดงธรรมตามแบบฉบับพระพุทธเจ้า
9.4 วิธีการแสดงธรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นต้นแบบที่ดีของการเป็นกัลยาณมิตรให้แก่ชาวโลก ทรงแนะนำแสดง ธรรมได้อย่างงดงาม ทั้งเบื้องต้น ท่ามกลาง และเบื้องปลาย เป็นแบบอย่างที่พระภิกษุผู้เป็นพุทธบุตรควร จะด
บทเรียนเกี่ยวกับวิธีการแสดงธรรมตามพระบรมศาสดาที่เรียกร้องความพร้อมทั้งทางจิตใจและความรู้ของผู้สอน โดยเน้นความสำคัญของการเตรียมตัว การแสดงธรรมด้วยความเคารพ และไม่มองข้ามความสำคัญในการปรับเนื้อหาให้เหมา
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
217
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
“ดูก่อนมาลุงกยบุตร เปรียบเหมือนบุรุษต้องศรอันอาบยาพิษที่ฉาบทาไว้ หนา มิตร อมาตย์ ญาติสายโลหิตของบุรุษนั้นจึงไปหานายแพทย์ผู้ชำนาญใน การผ่าตัดมาผ่า บุรุษผู้ต้องศรนั้นพึงกล่าวอย่างนี้ว่า เรายังไม่รู้จักบ
บทความนี้มีการอธิบายเกี่ยวกับการใช้สิ่งรอบตัวเป็นสื่อในการสอนธรรมะ โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้านำอุปกรณ์จากธรรมชาติเพื่อสอนเรื่องความเห็นที่ไม่เป็นประโยชน์แก่การหลุดพ้นจากทุกข์ มีการอธิบายความเห็น 10 ประการ
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
219
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
9.6.1 ประเมินตัวเอง แม้พระภิกษุจะสามารถแสดงธรรมได้อย่างวิจิตร เป็นที่ถูกอกถูกใจเหล่าผู้ฟังสามารถแนะนำธรรมะ สอนธรรมะได้มากมายเพียงใดก็ตาม สิ่งสำคัญที่พระภิกษุไม่ควรละเลย คือ การรู้จักสอนและแก้ไขตัวเองค
พระภิกษุควรให้ความสำคัญกับการสอนและการประเมินตัวเองควบคู่กัน หลักการประเมินตัวเองมี 3 แนวทาง ได้แก่ การใช้องค์แห่งธรรมกถึกเพื่อตรวจสอบเนื้อหาธรรมะที่แสดง และการตรวจสอบลักษณะการแสดงธรรมว่าบริสุทธิ์หรือ
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
221
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
9.6.2 ประเมินผู้ฟัง พระภิกษุมีความจำเป็นต้องรู้จักประเมินผู้ฟัง เพื่อวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ 1) เพื่อวัดความเข้าใจของผู้ฟัง ในธรรมะที่ตนแสดงไป ว่ารู้ เข้าใจหรือไม่ เพียงใด หากยังเข้าใจ ไม่ครบถ้วน หร
การประเมินผู้ฟังมีความจำเป็นในพระพุทธศาสนาเพื่อวัดความเข้าใจและพัฒนาผู้ฟังให้เติบโตขึ้น โดยใช้วิธีการต่างๆ เช่น การสนทนา การสังเกต และการใช้แบบสอบถาม โดยจุดประสงค์คือเพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจธรรมะอย่างครบถ
ฆราวาส: การเป็นบุคคลปโรปรัญญู
222
ฆราวาส: การเป็นบุคคลปโรปรัญญู
9.8 ฆราวาสก็ต้องเป็นบุคคลปโรปรัญญ นอกจากพระภิกษุจะสามารถฝึกฝนตัวเอง จนมีคุณสมบัติเป็นบุคคลปโรปรัญญู มีความสามารถเป็น กัลยาณมิตรให้แก่ผู้อื่นได้อย่างดีแล้วฆราวาสผู้ครองเรือนก็สามารถฝึกฝนตนเองให้เป็นอย่
เนื้อหาเกี่ยวกับการที่ฆราวาสสามารถฝึกฝนตนเองเป็นบุคคลปโรปรัญญูได้โดยการประยุกต์วิธีการของพระภิกษุ อาทิ การเลือกธรรมะในการสนทนา การแนะนำธรรมะในระดับที่เหมาะสม การแบ่งปันประสบการณ์ การเป็นวิทยากรสอนธรรม
การศึกษาและการปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา
223
การศึกษาและการปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา
กระทั่งเกิดเป็นความศรัทธา เชื่อมั่นในพระปัญญาตรัสรู้ธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า มีกำลังใจที่จะเดิน ตามแบบอย่างอันดีงามที่พระพุทธองค์เทศนาสั่งสอนไว้ เมื่อพระภิกษุศึกษาได้อย่างนี้ จึงเรียกว่า เป็นธัมมัญญ
เนื้อหาพูดถึงความสำคัญของการศึกษาและการปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะสำหรับฆราวาสที่อาจมีเวลาจำกัดในการศึกษา และเน้นถึงความสำคัญของการเข้าวัดเพื่อเรียนรู้จากพระภิกษุ เพื่อให้สามารถนำธรรมะไปใช้ในชี
วิธีการประเมินคุณธรรมสำหรับฆราวาส
224
วิธีการประเมินคุณธรรมสำหรับฆราวาส
สำหรับฆราวาส ก็อาศัยธรรมทั้ง 6 ประการมาใช้ในการประเมินคุณธรรมของตนเช่นกัน หากแต่ ขอบเขตในธรรมที่ใช้ประเมินนั้น จะแตกต่างกันบ้างเพราะความแตกต่างของวิถีชีวิต เช่น การประเมินเรื่องศีล ของพระภิกษุก็จะมุ่ง
เนื้อหาเกี่ยวกับการใช้ธรรมทั้ง 6 ประการในการประเมินคุณธรรมของฆราวาส โดยเน้นไปที่ศีลและการดำเนินชีวิตอย่างพอเพียง รวมถึงการจัดสรรเวลาให้เกิดประโยชน์สูงสุด และการรู้จักบุคคลต่างๆ เพื่อพัฒนาตนเอง นอกจากน
กาลัญญูกับการสำรวมในพระปาฏิโมกข์
238
กาลัญญูกับการสำรวมในพระปาฏิโมกข์
10.2.5 กาลัญญูกับการสำรวมในพระปาฏิโมกข์ ในการฝึกฝน ขัดเกลาตนเองของพระภิกษุล้วนต้องอาศัยระยะเวลาในการศึกษา ทำความเข้าใจ ทดลองปฏิบัติ จนกระทั่งเกิดเป็นผลสำเร็จสมความตั้งใจ เวลาจึงเป็นสิ่งที่มีคุณค่า หาก
ในบทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของกาลัญญูและการสำรวมในพระปาฏิโมกข์ โดยเน้นวิธีการจัดสรรเวลาอย่างมีประสิทธิภาพในการศึกษาและการปฏิบัติของพระภิกษุ เพื่อให้บรรลุผลสำเร็จในการฝึกปฏิบัติตามคณกโมคคัลลานสูตร และ
การเป็นกัลยาณมิตรและการฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
241
การเป็นกัลยาณมิตรและการฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
เมื่อพระภิกษุเป็นผู้ทรงภูมิรู้ภูมิธรรมก็สามารถทำหน้าที่เป็นกัลยาณมิตรให้แก่ญาติโยมได้เป็นอย่างดี เพราะได้ฝึกฝนตน จนรู้จัก เข้าใจในตนเอง เมื่อเข้าใจตนเองเสียแล้ว ย่อมเข้าใจผู้อื่นไปด้วย เพราะทุกคน ล้วน
ในบทความนี้กล่าวถึงบทบาทของพระภิกษุในการเป็นกัลยาณมิตรให้แก่ญาติโยม การฝึกปฏิบัติเพื่อความบริสุทธิ์ในกาย วาจา ใจ และวิธีการปฏิบัติที่เหมาะสมสำหรับฆราวาส รวมถึงความสำคัญของการทำทาน การรักษาศีล และการเจ
แนวคิดการเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยพระเจ้าอชาตศัตรู
34
แนวคิดการเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยพระเจ้าอชาตศัตรู
แนวคิด 1. หลังจากทรงทำปิตุฆาตพระราชบิดาแล้ว พระเจ้าอชาตศัตรูทรงมีพระทัยเต็มไปด้วยความ เศร้าหมอง เฝ้าโศกาอาดูรถึงแต่การสวรรคตของพระราชบิดาถึงกับไม่เป็นอันบรรทม รู้สึกสำนึกผิดที่ หลงเชื่อคำของพระเทวทัต
บทความนี้พูดถึงความรู้สึกเศร้าและสำนึกผิดของพระเจ้าอชาตศัตรูหลังจากทำปิตุฆาตพระราชบิดา ส่งผลให้พระองค์มีความประสงค์ที่จะแสดงความขอโทษต่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยหมอชีวกโกมารภัจจ์เป็นผู้นำทางให้พระองค์ จ
การปลอบประโลมพระราชาและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
41
การปลอบประโลมพระราชาและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
กราบทูลปลอบประโลมพระทัยให้คลายจากความหวาดหวั่นครั่นคร้ามว่า “ข้าแต่พระราชาผู้ยิ่งใหญ่ ขอพระองค์อย่าทรงหวาดหวั่นเกรงกลัวเลย พระเจ้าข้า ข้าพระพุทธเจ้าไม่ได้ลวงพระองค์ ไม่ได้หลอกพระองค์ ไม่ได้ล่อ พระองค์
ในช่วงเวลาที่พระราชาอชาตศัตรูรู้สึกหวาดหวั่น หมอชีวกโกมารภัจจ์ได้มีการปลอบประโลมพระทัย โดยยืนยันว่าเป็นเรื่องที่ไม่ต้องกังวล ก่อนจะนำพระราชาไปยังสถานที่ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าอยู่ พระราชาได้ทรงเห็นภิกษ
การเสด็จไปถามปัญหาของพระเจ้าอชาตศัตรู
50
การเสด็จไปถามปัญหาของพระเจ้าอชาตศัตรู
อาการสงบ เช่นเดียวกับการเสด็จไปถามปัญหาครูทั้งสองดังกล่าวแล้ว ครั้งที่สี่ พระเจ้าอชาตศัตรูได้เสด็จไปยังสำนักของครูปกุทธกัจจายนะ ทรงถามปัญหาเดียวกัน แต่ กลับได้รับคำตอบเรื่องสภาวะ 7 กอง อันเป็นความเชื่
พระเจ้าอชาตศัตรูเสด็จไปหาครูทั้ง 6 เพื่อถามเกี่ยวกับสามัญญผลของชีวิตนักบวช แต่ได้รับคำตอบที่ไม่ตรงคำถามจากครูท่านต่างๆ ซึ่งสะท้อนถึงความไม่เข้าใจในคุณค่าและการบวช พระองค์รู้สึกไม่พอใจกับคำตอบและแสดงคว
คำสอนของครูอชิตเกสกัมพลและครูปกุทธกัจจายนะ
52
คำสอนของครูอชิตเกสกัมพลและครูปกุทธกัจจายนะ
4.4.3 ครูอชิตเกสกัมพล ท่านผู้นี้สอนว่า แท้ที่จริงแล้วโลกเรานี้ประกอบด้วยธาตุ 4 คือ ดิน น้ำ ลม ไฟ ธาตุทั้ง 4 นี้ ประกอบ กันขึ้นเป็นมนุษย์ เป็นสัตว์ และเป็นสรรพสิ่งทั้งหลาย ไม่ว่ามนุษย์ สัตว์ ต้นไม้ หรื
ครูอชิตเกสกัมพลสอนว่าโลกประกอบด้วยธาตุ 4 คือ ดิน น้ำ ลม ไฟ ที่รวมกันเพื่อสร้างมนุษย์และสิ่งต่างๆ โดยเมื่อตายทุกอย่างจะกลับสู่ธาตุเดิมและไม่มีบาป-บุญ ซึ่งเรียกว่านัตถิกทิฏฐิ ขณะที่ครูปกุทธกัจจายนะแสดงค
การปฏิบัติตนของพระเจ้าอชาตศัตรูต่อเจ้าลัทธิต่าง ๆ
54
การปฏิบัติตนของพระเจ้าอชาตศัตรูต่อเจ้าลัทธิต่าง ๆ
4.5 การปฏิบัติตนของพระเจ้าอชาตศัตรูต่อเจ้าลัทธิต่าง ๆ จากเรื่องราวที่ผ่านมา อาจกล่าวได้ว่าพระเจ้าอชาตศัตรูทรงปรีชาชาญฉลาดมิใช่น้อยเลย เพราะ ทรงสามารถสำนึกผิดในอกุศลกรรมที่ทรงก่อไว้ ไม่ทรงปล่อยพระองค์ใ
พระเจ้าอชาตศัตรูทรงแสดงให้เห็นถึงความเข้าใจในคำสอนของเจ้าลัทธิต่างๆ โดยทรงใช้ปรีชาสามารถในการวินิจฉัย และไม่ส่งเสริมความเชื่อที่ไม่ถูกต้อง พร้อมกับพิจารณาทางแก้ไขจากความผิดที่เกิดขึ้นในอดีต แม้จะทรงมี
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
64
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
5.4.2 ทรงเป็นผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “สัมมาสัมพุทโธ” แปลตามศัพท์ว่า ตรัสรู้ด้วยพระองค์เอง โดยชอบ หรือโดยถูกต้อง เมื่อพิจารณาพระบาลีในธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ที่ว่า “จกข์ อุทปา
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยถูกต้องหรือ 'สัมมาสัมพุทโธ' โดยมีคุณวิเศษ 5 ประการ คือ จกฺขุ, ญาณ, ปญฺญา, วิชชา และ อาโลโก ซึ่งรวมความหมายว่า 'ทั้งรู้ทั้งเห็น' พระองค์พบเห็นความเป็นจริงโ
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับคำว่า 'ภควา'
71
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับคำว่า 'ภควา'
5.4.9 ทรงเป็นผู้จำแนกธรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงพระนามว่า “ภควา” ศัพท์คำนี้มีความหมายหลายอย่าง คือ 1) ผู้มีภาคย์ 2) ผู้หักกิเลส 3) ผู้มีภคธรรม 4) ผู้จำแนกธรรม 5) ผู้คบวิหารธรรมฝ่ายดี 6) ผู้คายตัณหาใน
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า หรือที่ทรงพระนามว่า 'ภควา' มีความหมายที่ลึกซึ้ง อาทิเช่น ผู้มีภาคย์ ซึ่งแสดงถึงความเป็นบุญกุศลและความสุขที่พระองค์ประสบ รวมถึงการหักกิเลสที่หมายถึงความบริสุทธิ์ภายใน นอกจากนี้ยังมี